توضیحات
اثر خوشنویسی خط کوفی تزئینی با عنوان افراط و تفریط – صابر صفایی
- عنوان اثر: افراط و تفریط
- سایز: 50*70 سانتیمتر با پاسپارتو
- نوع خط: خط کوفی تزیینی گره دار و کاغذ الوان. قالب هندسی
- تاریخ خلق اثر 1399 شمسی
- زمان صرف شده برای خلق: 120 روز
- تعداد موجود از این اثر: محدود
توضیح اثر خوشنویسی خط کوفی تزئینی با عنوان افراط و تفریط – صابر صفایی
خط کوفی اولین خط اسلامی است و از زیباترین خطوط خوشنویسی به شمار می رود. کوفی انواع مختلف: بنایی، تزیینی و کتابتی دارد و هر کدام دارای شاخه ها و سبک های مختلفی هستند. نوع تزیینی دارای سبک های مختلفی از جمله کوفی موشح، مورق، مشجر، فاطمی، مشبک، معقد و … است. قطعه حاضر، از نوع خط کوفی معقد یا همان گره دار می باشد.
خط کوفی گره دار یکی از سبکهای زیبا و هنری خط کوفی تزیینی است که در ایران و کشورهای عربی کاربرد زیادی داشته است. امروزه در کشورهای عربی طرفدار زیادی دارد ولی در ایران نیز از سالها و قرن ها پیش هنرمندان، آثاری خلق کرده اند..
یکی از مشخصههای اصلی خط کوفی معقد یا گره دار، استفاده از فرمهای هندسی و گره های پیچیده است که از خود خط جدا شده ودر هم تنیده و ادامه می یابد. گره های این خط که با توجه به ذوق هنری خطاط ایجاد می شود به اثر جلوهای زیبا، جذاب و هنری میبخشد.
یکی از خصوصیات مهم خط کوفی معقد، تقارن و توازن در ترکیبها و نوشتهها است. این ویژگیها به خط کوفی معقد زیبایی و انسجام بصری میبخشند. خطوط مستقیم و زاویهدار در کنار منحنیها بهطور هماهنگ و منظم در این نوع خط به کار میروند. خط کوفی معقد به دلیل جزئیات و دقت بالای آن نیاز به تخصص و تمرین زیادی دارد. این نوع خط معمولاً توسط خوشنویسان ماهر و باتجربه اجرا میشود.
این سبک از کوفی در دورههای اولیه اسلامی برای تزئین کتیبهها، قرآنها و سایر متون مهم استفاده میشده است و همچنان یکی از ارزشمندترین و زیباترین سبکهای خطاطی اسلامی به شمار میآید. از این خط در هنرهایی چون انواع صنایع دستی، معماری و کتیبه نگاری و همچنین خلق قطعات هنری استفاده های زیادی شده است.
متن این اثر، شرح حکمت 70 از نهج البلاغه است – لا تری الجاهل الا مفرطا او مفرطا، یعنی نادان را نمی بینی مگر در حال افراط یا تفریط.
مراحل خلق اثر خوشنویسی خط کوفی تزئینی با عنوان افراط و تفریط – صابر صفایی
برای خلق و ایجاد این اثر فاخر نیز، مانند سایر آثار نفیس استاد صفایی، مراحل زیادی طی شده است که به اختصار ذکر می شود:
اولین مرحله، اتود برای ایجاد ترکیب بندی و چیدمان حروف و کلمات در اثر هست که با استفاده از کاغذ شطرنجی و با توجه به اصول و مبانی بصری و زیبایی شناسی خوشنویسی و گرافیک انجام می شود و این امر مستلزم دانش سواد بصری و گرافیکی است. زیرا ابتدا به صورت کوفی بنایی ساده نوشته شده و سپس تغییراتی اساسی در جهت زیبایی انجام می شود. این تغییرات باید ریتمیک، متحد، هماهنگ و منسجم بوده و با بقیه عناصر وحدت بصری داشته باشد. مکان گره ها هم حدودا باید مشخص شود ولی در مرحله بعد با دقت بیشتر انجام می گیرد. زیرا احتمال دارد اتود در اندازه کوچکتر از سایز اصلی کار شود.
دومین مرحله، اجرای اتود نهایی در اندازه مورد نظر و توجه به صفحه آرایی کاغذ است. این مرحله ممکن است روزها و هفته ها طول بکشد، از این رو نیازمند دقت و صبر زیادی است تا تمامی حروف و کلمات، گره ها و اتصالات، انحناها و زوایا به صورتی متحد، پویا، هماهنگ، ریتمیک، منظم و زیبا ایجاد شده باشند.
سومین مرحله، اجرای اصلی اثر هست. این نوع کوفی نیازمند اجرای دقیق گرافیکی و هندسی است از این رو با ابزارهای هندسی و گرافیکی اجرا می شود و چون روی کاغذ الوان دست ساز کار شده، دارای حساسیت و سختی زیاد بوده است.
آخرین مرحله مانند سایر آثار، اصلاح کلی اثر هست که خود دارای مراحلی است که ذکر می شود. در این مرحله، تصحیح اشتباهات جزئی مثل شره شدن مرکب و پرداخت و رتوش نهایی خطوط انجام می شود. این کار با استفاده از قلمها و قلم موی خیلی ظریف و با دقت بیشتر انجام میشود. مرحله رتوش و اصلاح، طولانی ترین مرحله است ولی باعث می شود اثر خلق شده از لحاظ نفاست، کیفیت اجرا و زیبایی به حد اعلای خود رسیده و ماندگار شود. اندازه اصلی این اثر 35*50 است و فعلا پرس و پاسپارتو نشده است. اما با احتساب پاسپارتو می تواند در اندازه 50*70 سانت و یا بیشتر قاب شود.

نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.